سخنرانی

نفت پیش از مصدق هم ملی بوده است

نفت پیش از مصدق هم ملی بوده است.

  • برای اینکه یک معدن یا منبع نفتی، قابل تحصیل و قابل تحقق شود، باید شرکت‌هایی برای سرمایه گذاری و همچنین برای اکتشاف، حفاری، استخراج، فرآوری، انتقال و فروش به خدمت گرفته بشوند. این کارها می‌تواند از طریق قراردادهای بیع متقابل یا واگذاری بخشی از سهام آن منبع انجام شود و این تناقضی با «ملی بودن» ندارد. بنابراین مالکیت و عواید حاصل از نفت در ایران، پیش از ماجرایی که در ۱۳۲۹ «ملی شدن» نفت نامیده شد، متعلق به ایران بود و نفت پیشاپیش «ملی» بود.

ما همیشه از طرف احزاب سیاسی و ایدئولوژیک در معرض سوءاستفاده از مفاهیم بودیم و هستیم: 

  • داریوش آشوری در کتاب «واژه‌نامه سیاسی» خودشان، در توضیح واژه کودتا نوشته‌اند که در کشورهای جهان سومی، نوعی از کودتاها جانشین انقلاب‌ها شده‌اند . . . اینگونه کودتاها مانند کودتای جمال عبدالناصر در مصر و قذافی در لیبی نام «انقلاب» را به خود می‌دهند. در برابر اینگونه کودتاها که گرایش دست چپی دارند، کودتای دست راستی نیز هست . . . از مهمترین نمونه اینگونه کودتاها، ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ در ایران و کودتای پینوشه در شیلی است . . .
  • ترجمه این حرف در کتاب «واژه‌نامه سیاسی» جناب آشوری این است که اگر رفقای ما و کسانی که ما به آنها اعتقاد داریم کودتا کردند، اگر «چپ» بودند ما اسم آن واقعه را «انقلاب» می‌گذاریم و اگر آن واقعه در مسیری باشد که ما خوش نداشتیم، اسمش را می‌گذاریم «کودتا».
  • این نمونه، جزو آن آموزه‌ها و آموزش‌هایی است که در فرهنگ سیاسی در گذشته به ما یاد دادند و این بازی کردن با مفاهیم است و این همان مشکلی است که ما در عرصه مفاهیم سیاسی داریم و این مشکلات به عرصه اقتصادی هم سرایت می‌کند.

دولتی کردن صنعت نفت که تحت عنوان ملی کردن آن رخ داد، دست کم دو مشکل را در پی داشت:

  • نخست اینکه دولتی را که می‌بایست یک دولت مالیات‌بگیر و نوکر مردم باشد، تبدیل به دولتی نفتی کرد که ارباب مردم شد.
  • دوم اینکه چون خدمات تولید نفت انحصاری و در اختیار دولت‌هاست، روشن نیست که هزینه تولید هر بشکه نفت چقدر برای ما تمام می‌شود و می‌توانست چقدر ارزان‌تر از این تمام شود.

دسترسی در آپارات و یوتیوب

دسترسی به فایل صوتی جلسه اول (۱) در آپارات

دسترسی به فایل صوتی جلسه اول (۱) در یوتیوب

دسترسی به فایل صوتی جلسه اول (۱) در تلگرام

Website | + posts

پژوهشگر

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دکمه بازگشت به بالا